Шашылыш кабар:

Серепчи: Стратегиялык долбоорлор система өзгөргөндө гана ишке ашат

Серепчи: Стратегиялык долбоорлор система өзгөргөндө гана ишке ашат
Экономика
0

Президент парламенттеги кайрылуусунда мамлекеттин стратегиялык улуттук долбоорлору тууралуу пикирин айтты. Анда узак жана кыска мөөнөт менен долбоорлордун ишке ашышына көңүл бурулаарын белгилеген.

Президент Сооронбай Жээнбеков  Жогорку Кеңештеги кайрылуусунда стратегиялык деп саналган долбоорлор боюнча дагы пикирин айтты. Анда өлкө экономикасын өнүктүрүүгө түрткү берген долбоорлорду атап, алар орто жана  узак мөөнөт менен ишке ашырылаарын белгиледи. Булардын ичинен Кытай-Кыргызстан-Өзбекстан темир жолунун курулушуна өзгөчө маани берилет.

«Өлкөнүн экономикасын өнүктүрүүгө түрткү болуп, жарандардын жашоосун жакшы жагына өзгөртө турган, орто жана узак мөөнөттүү инфраструктуралык долбоорлорго төмөнкүлөр кирет:

Кытай-Кыргызстан-Өзбекстан темир жолу;

Түндүк-түштүк альтернативдүү жолу;

Ысык-Көл айланма жол алкагы;

Суусамыр-Талас-Тараз жолу;

Жалал-Абад — Маданият жолу;

Ички авиа каттамдарды калыбына келтирүү.

Узак мөөнөттө ишке аша турган долбоорлордун ичинен Кытай-Кыргызстан-Өзбекстан темир жолун куруу боюнча пландарга өзгөчө маани беребиз», — деди президент.

Ал эми өлкөдө өндүрүлгөн энергетиканын кубаттуулугун жогорулатуу үчүн алдыңкы жылдарда ишке ашышы керек болгон долбоорлор төмөнкүлөр:

-Токтогул ГЭСин модернизациялоо;

-Камбар-Ата-1 жана Камбар-Ата-2 ГЭСи;

-Жогорку Нарын ГЭСтеринин каскады;

-Кара — Кече жылуулук электр станциясы;

-CASA-1000 эл аралык долбооруна катышуу;

-Кичи жана альтернативдик энергетика.

Энергетика тармагындагы бул долбоорлор  жалгыз президенттин билдирүүсү менен ишке ашышы мүмкүн эмес. Себеби Кыргызстанда стратегиялык маанидеги долбоорлор сырттан келген каражаттын эсебинен жасалып келет. Ошондуктан энергетика тармагында айтылган долбоорлорго инвестордун келээринен Энергетика тармагы боюнча серепчи Азамат Акелеев күмөн санайт. Ал үчүн биринчи кезекте Кыргызстандын тариф саясатын өзгөртүү керек.

Бул жерде бир нерсени түшүнүү керек. Инвесторлордун кызыкчылыгы болот. Долбоорлорго акчасын сала турган инвесторлор кайра акчасын кайтарып алууга өзгөчө көңүл бурушат. Эгерде 1 кВ/саат 6 центтен ылдый болсо, жакшы деп эсептелбейт. Анткени кайтарып алуу кыйын болуп калат. Негизги маселенин чучугу ушу жерде. Бизде болсо саясий жана социалдык факторлорго байланыштуу бул маселе оңой менен чечилбейт. Президент дагы муну жалгыз чече албайт. Ошондуктан долбоорлордун тез арада ишке ашуусунан күмөн санайм.   

Президент айткан долбоорлор бүгүн гана чыккан жок. Буга экс-президент Алмазбек Атамбаевдин дагы салымы чоң. Бирок аны учурдагы президенттин улантуу ниети бул өтө туура кадам экенин мурунку өкмөт башчы Амангелди Муралиев айтты. Анткени стратегиялык маанидеги долбоорлор саясий көз карашка  карабастан улантылган күндө гана жыйынтык берет. Бул өз кезинде аймактардын өнүгүшүн камсыздайт.

Президент айткан долбоорлор илгертен бери келе жатат. Бирок булардын ичинен Кара-Кечеден Балыкчыга чейин сөзсүз темир жол салынышы керек. Ошондо Нарын, Кочкор жана Жумгал райондору өнүгөт. Бул жагынан алганда президент стратегиялык долбоорлорго туура эле кайрылды. Биздин энергетикага көңүл буруу керек. Энергетика деген экономиканын пайдубалы.

Ал эми Экономика илимдеринин доктору, профессор Чолпон Алкадырова бүгүнкү күнү  Кыргызстанда башталган  долбоор президенттин демилгеси менен гана бүтүп келатканына нааразы. Анткени бийликтин алмашуусу менен башталган долбоорлор токтоп калып жатат. Мындай көрүнүш өкмөт башчылардын тынымсыз алмашуусунан  дагы болууда. Ошонуктан узак мөөнөттүү долбоорлор кызматтык алмашууларга каралбай жасалышы керек.

Өлкөдө кандай гана маселе болбосун, президен өзү кийлигишмейинче чечилбейт. Система иштеши үчүн андай болбошу керек. Кайсы президент келсе дагы, система коюлган болсо, иш кете берет. А бизде чиновниктер алмашканда жасалып жаткан иштер дагы токтойт. Мындай түшүнүк менен стратегиялык маанидеги долбоорлорду ишке ашыра албайбыз.

Эскерте кетсек, буга чейин жогоруда айтылган долбоорлор боюнча бир катар келишимдер түзүлгөнү менен эки жолго түшкөн жагдайлар бар. Маселен акыркы учурда чуулгандуу деп саналган Нарын ГЭСтердин каскады боюнча долбоорго инвестор табылганы менен эки ирээт келишимдер жокко чыккан.

Comments are closed.

Марал Радиосу cможет принять любую посещаемость благодаря кешированию WP Super Cache